Dergeh
Rezoyê Osê
- 1-
Min,ji zû de,pirtûka penaberekî Suryanî xwendibû.Ev pirtûk di bin
sernavê "Pop Silyo hildikşe azman"hatibû nivîsandin.Nivîser behweriyên xwe li
ser zimanê Pop Silyo,derbarî hin dîtinên oldarî û serkanên olan,bi şêweyekî
komîk,berçav dike.
Belê,êvarekê Pop Silyo gazî pîreka xwe dike û fermana xwe di guh wê ve
tîne,dibêje:"Kerê min êm bike.Xwarina rêwîbûnê,ji min re amade
bike.Têrê,hevsar û ciher jî deyne ba kurtên.Lê,bi segurkê re-ango,berî dinya
zelal bibe-ez dê bimeşim...".
-Bi kû de,gidî?-jinê pirsî.
-Ez ê hilkişim azmên!-Pop lê vegerand.
Wilo,Pop Silyo hildikşşe azmên û li ber dergehê pêşî radiweste.Li dergeh
dide.
-Ew kî ye?.Dergehvan dipirse.
-Dergeh veke.Ez Pop Silyo me...ma tu kî yî!-Pop dipirse.
-Ez Adam im dergehvanê dergehê pêşî me Fermana vekirinê bi min re nîne û
navê te li ba min tune ye... Piştî guftûgoyeke tal û tund,Pop dibêje:
- Kuro!..Adamo,ma ez te nanasim bê tu kî yî!.Tu mafdarî,ko dergeh ji yekî
weke Pop Silyo re venakî,ji ber ew te xweş dinasî!.Ma ne tu serkanê hemî
kul,derd û janên mirovaniyê yî.Ma ne te,di ber çila zwe de,em mirov ji buhuştê
koçber kirin.Hîna jî kilîtên dergehan di lepên te de ne,kuro!!?.
Wilo,Pop Silyo li gelek dergehan dide û axaftina xwe bi pêxemberan re -bi
dergehvanan re - dike.Pê re behweriyên xwe tîne zimên.Lê dergeh li ber
venabin...
-2-
Di sedsaliya seyda Cegerxwîn de,ez û Konê Reş ji hêla
InstîtûtaKurdî ya Stanbolê,hatin vexwendin,ko beşdar û hevpariyêdi hin
çalakiyên rewşenbîrî de,li Serxetê bikin.
Bi vê mebestê em,roja 18.09.2003,ji Binxetê
hilkişiyan Serxetê.Ji Nisêbînê,me berê xwe da Darê,da em cihê bûyera"Reşoyê
Darê"- zîndan û bira Berdewêl-bibînin.
Dema me berê xwe da Sarinc,şikeft û Tirbên Darê,dergehvanan polîsan-rê li
me birîn.Pirsa nasname û pasporên me kirin.Lê,me ji wan re negot:"kê mafê
dergehvaniya şûn û warên pêşiyên me daye we",em lerizîn.
Me berê xwe da Cizîra Botan.Me xwest Burca Belek bibînin.Lê,dergehvanan-
polîsan-Burc ji ber me girtibûn û,ji xwe
re,kiribûn hêlîn.Me nepirsî:"kanîn xwediyê hêlînê!?.Kanîn Mem û Zîn!?.Kanîn
Mîr û Tacdîn!?.".Tenha gewdên me,xwe ji ber lûlên tivingên dergehvanan
vedizîn...
Li Amedê,me dil hebû,ko qûntareke"Sûra Amedê",ji hêla camiya "Hezretî
Suleyman" ve bibînin,lê kilîta dergeh di destên dergehvanan-polîsan-de zingar
girtibû.Me mafê pirs û derbasbûnê nebû,lê em ji hêla "Fîs" ê de,bi ser dergeh
de qelizîn.
-3-
Zarokên min,li şarê şamê,doza seredana gora Mîr Celadet Bedirxan kirin.Em
ber bi goristana şêx Xalidê Neqşebendî de hilkişiyan.Me serê xwe li ber gora
Mîr tewand.Kurê min got:"ez dixwazimderbasîhundirêavahiya gorê bibim..".Kurik
nebih e,lê vê daxwazê serî li min gerand!.Ne kilîta dergeh bi me re ye,ne jî
dergehvan nas û amade ye!.Lê,min xwe ji vê pirsê,weke tu mûkî ji mast
bikşînî,bi rewanî kişand.Lêbelê,ne tim bextê mirov rûniştî ye û dikare,ji
meydana pirsên zarokan,serkeftî derkeve.Erê,li bajarê Qamişlo jî, zarokan,
doza seredana gora Cegerxwîn li min kirin.Tew,ez li tiştekî wisa digerim,da ez
hunerên xwe pêş zarokan bikim û xwe di çav wan de bikim dîk!.Lê,tiştê bi serê
min hat bila bi serê gawiran neyê!.Belê,ne tenha dergehê gorê girtî bû,lê
dergehê malê jî girtî bû-Seyda Cegerxwîn di bergeha mala xwe de hatiye
veşartin-.Kilîtnebendî bû û te digo,qey dergehvan nînî bû!.
- Yabo,ma Cegerxwîn kilîta xwe bi xwe re veşartiye!?.- Kurik pirsî.
Vê pirsê ez tar û mar kirim.Min bi madtirşî got:"Kurê min,rawestana zêde,li
ber dergehan ne durust e..ê" û da ez xwe ji vê gerînokê derxim,min yekser
çîroka" Faraon û şeytên "jê re hewil da.
- 4-
Dibêjin,şeytan bihîst,ko Faraon ji miletê xwe re dibêje:"Ez xwedayê we
me!"şeytên xwest vî xwedayî bibîne...Hilkişiya ber dergehê eywana Faraon û li
dergeh da.
-Ew kî ye?- Faraon pirsî.
şeytan deng nebir xwe û bersiv ne da.Lê,dîse li dergeh da.
- Ew kî ye? Faraon pirsî.
şeytên deng nebir xwe û bersiv ne da.Lê car din li dergeh da.
- Ew kî ye? Faraon pirsî.
Gava Faraon bersiv nebihîst,berê xwe da dergeh û dergeh vekir.Dît,va şeytan li
ber dergeh e,got:"Pîso,ev tu yî...deng nabî xwe..!".
- "Xwedayê nizanibe kî li ber dergehê wî ye,ew jî ne ti xweda ye..pîs e!"
şeytên lê vegerand.
- Ya rast:"Ez û te herdu pîs in,lê yên ji me pîstir ew in,yên behweriyê bi
koranî bi me tînin!".Faraon got
Wilo,min zarok tar û mar kirin û xwe ji pirsa dergehên girtî xelas kir.
Qamişlo 23.10.2003